Kalibrasyon ve Doğrulama arasındaki fark nedir?

Kalibration (kalibrasyon)

Kalibrasyon ve Doğrulama arasındaki fark nedir ve nasıl uygulanır?

Kalibrasyon ve Doğrulama aslında ikisi de aynıdır. Arasındaki tek fark Kalibrasyon Harici kuruluş tarafından, Doğrulama ise işletme içerisinde yapılmaktadır. Kalibrasyon ve Doğrulama işletmenin en önemli işlemlerden biridir.

Kalibration (kalibrasyon)
Kalibration (kalibrasyon)

Kalibrasyon veya Doğrulama neden yaparız?

Aslında kalibrasyonun ve Doğrulamanın kökeni orta çağlara dayanır ve burada amaç Üretilen veya satılan ürünün Müşterinin istediğini sağladığını ispatlamaktır. Ezelden beri ağırlık ve ölçü birimlerine isim verilir ve bunun karşılığı ne olması gerektiği hakkında ülkeler sabit değerler biçer.

Kalibrasyon işlemi

Kalibrasyon işlemi Uluslar arası sertifika almış kalibrasyon laboratuvarlar tarafından yapılır. Burada Kalibrasyon için kullanılan cihazlar başka bir uluslar arası Kuruluşlar tarafından Kalibre edilmiş olmaktadırlar. Buraya belirli periyotlarda işletmedeki cihazlar gönderilerek Kalibre ettirilir ve uygun olmayan cihazlar / ekipmanlar kullanılması sakıncalı olarak ayrılırlar.

ohonson mastarı ile Kalibrasyon ve doğrulama
ohonson mastarı ile Kalibrasyon ve doğrulama

Eğer cihazlar taşınamayacak kadar büyük ise Kalibrasyon için işletme davet edilir.

Doğrulama işlemi

Doğrulama işlemi tamamen işletme içerisinde yapılır ve Bu ancak Dış kuruluş tarafından kalibre edilmiş ekipmanlar ile gerçekleşir. Bunun için bir kaç kritik olan ekipmanı örneğin Ölçü birimleri için Johnson mastarlar veya tartı için tartı birimleri kalibrasyona gönderilir ve daha sonra işletme içerisinde bunları referans alarak doğrulama yapılır.

Johnson block
Johnson block

Yapılan hatalar:

Genel olarak işletmeler cihaz listesi tutmazlar ve buna karşılık cihazların takibi zor olmaktadır. Bu yüzden mutlaka Ölçüm ekipmanların listesi ve takip çizelgesi mutlak olmalıdır. Bu listenin bir kuralı yok ve basit bir şekilde Excel ortamında tutabilirsiniz. Bunun için Programlar da var ama gerekli mi bu sizin kendi içinizde tartışılması olan bir konu.

Genel olarak Kalite yöneticilerin bilinçsiz veya umursamaz olduğundan tüm Ölçüm ekipmanları Kalibrasyona gönderilir. Bu aslında gerekmez ve işletmeye ciddi bir şekilde maliyet açmaktadır. Bunun yerine bir kaç ölçü ekipmanı Kalibre ettirilerek doğrulama işlemi yapılabilir. Bu hem işletme açısından hızlı olmakta ve aynı zamanda maliyetleri minimize etmektedir.

Bir diğer konu ise periyotlar. Her sene veya 6 ayda her cihaz kalibre ettirmek zorunda değilsiniz. Burada öncelikli olarak Ekipmanların ne sıklıkta Kullandığınız önem taşımaktadır. Örnek verilmesi gerekiyor ise, eğer siz bir cihazı senede ancak 5 kere kullanıyorsanız o zaman bu cihazı 3 yılda bir Kalibre ettirmenizde yeterlidir.

Doğrulama için tavsiyeler

Doğrulama işlemi için Doğrulama yapılacak olan ekipman / cihaz için bulunan ölçü biriminin bir üst ondalığı kullanmak tavsiye edilmektedir. Örneğin siz bir Kumpas doğrulama yapıyor iseniz ve kumpas 0,01 hassasiyetinde ise o zaman kullanılacak olan Johnson mastarın hassasiyeti 0,001 olması gerekmektedir.

Genel olarak işletmelerde en çok bulunan cihaz Kumpas olduğundan en fazla bozulan cihaz olduğu için, bunların hepsini doğrulama yapmanız daha doğru olacaktır. Bir diğer konu ise kullandığınız bölgeye göre cihaz paylaştırmanızdır. Eğer siz imalat kısmında bir kumpasınız var ise ve bu bölgedeki gerekli olan hassasiyet 0,01 ise ve Kumpasınız hassasiyetini kaybetmiş ise bu Kumpası atmanız gerekmez. Böyle durumda bu cihaz hala kullanılır bir durumda ve 0,1 hasa yeterli olan bölgeye vermenizde bir sakınca yoktur.

Doğrulama ve Kalibrasyon

Bu yazı serimizde sizler ile bir sonraki makalede Doğrulama formu paylaşılacak ve bunu nasıl kullanabilirsiniz göstereceğiz. Kalibrasyon sizin bünyenizde olmadığı için işlemi sizin için Kuruluş yapmakta, ama Doğrulama işlemi için bazı şartlar vardır.

 

Yazımızı değerlendirmek için yorumlarınızı bekleriz;

“İnsanın olduğu yerde başarı varsa, başarısızlık olma ihtimalide vardır”

 

Summary
recipe image
Reviewer
Beyaz Yaka
Review Date
Reviewed Item
Kalibrasyon ve Doğrulama arasındaki fark nedir?
Author Rating
51star1star1star1star1star
Recipe Name
Kalibrasyon ve Doğrulama arasındaki fark nedir?

Bir cevap yazın